Alimlər autizmə səbəb olan beyin nümunələrini aşkarlayıblar

Alimlər autizmə səbəb olan beyin nümunələrini aşkarlayıblar

Alimlər autizmə səbəb olan beyin nümunələrini aşkarlayıblar.

AZƏRTAC “Newsweek” saytına istinadla xəbər verir ki, tədqiqatçılar autizmə daha çox meyilli olan 6 həftəlik körpələrdə fərqli beyin əlaqə modelini müəyyənləşdiriblər. Onların bu kəşfi autizm spektri pozğunluqlarının nevroloji inkişafı ilə bağlı maraqlı fikirlər təqdim edir və gələcəkdə erkən müdaxilələrin inkişafına dəstək verir.

Autizm spektri pozğunluqları sosial qarşılıqlı əlaqə və ünsiyyətdə müəyyən dərəcədə çətinliklə xarakterizə olunan bir vəziyyəti əhatə edir. ABŞ-ın Xəstəliklərə Nəzarət və Qarşısının Alınması Mərkəzlərinin 2020-ci il hesabatına görə, ABŞ-da bu, 8 yaşına qədər təxminən hər 36 uşaqdan birinə təsir göstərir. Həm ekoloji, həm də genetik faktorları əhatə edən autizm spektri pozğunluqlarının bir çox potensial səbəbləri mövcuddur. Autizmli böyük bacıları və ya qardaşları olan uşaqlarda bu diaqnoz daha çox olur. Bu uşaqların autizm spektri pozğunluğu üçün “yüksək risk” olduğunu bilmək erkən diaqnozu asanlaşdırmaq üçün dəqiq, proqnozlaşdırıcı testlər hazırlamağı daha da vacib edir.

“Communications Biology” jurnalında dərc olunan yeni bir araşdırmada, Los-Ancelesdəki Kaliforniya Universitetinin tədqiqatçıları bu “yüksək riskli” uşaqlarda beyin əlaqəsi modellərinin həmyaşıdlarından necə fərqlənə biləcəyini araşdırmağa başlayıblar. Komanda 6 həftəlik 53 körpəni qiymətləndirib, onlardan 24-ün autizm diaqnozu olan ən azı bir böyük qardaşı və ya bacısı var. Körpələr yuxuda olarkən MRT müayinəsindən keçiblər, və onlar 3, 6, 9 və 12 aylıq bir dövrdə sosial qarşılıqlı əlaqəni göstərən göz izləmə imtahanları ilə izlənib. Xüsusilə, alimlər beyin bölgələri ilə maraqlanıb. Autizmin inkişafı ehtimalı yüksək olan körpələr, yəni autizm diaqnozu olan bir və ya bir neçə bacısı və ya qardaşı olan körpələr, bu beyin şəbəkəsi ilə beynin məlumatların və hərəkətlərin emalında iştirak edən bölgələri arasında daha güclü əlaqələrin mövcud olduğunu göstəriblər. Cəmi altı həftədə, bu erkən beyin nümunələri 12 aylıq uşaqların davranışlarını proqnozlaşdırıb – onlar öz duyğuları ilə autizmdə ümumi bir vəziyyət olan ətrafdakı səslərə və hisslərə həddindən artıq reaksiyalar göstəriblər.

Tədqiqatın müəllifi professor Şulamit Qrinin sözlərinə görə, autizm araşdırmasında ortaya çıxan bir nəzəriyyə ondan ibarətdir ki, hissiyyat prosesindəki fərqlər autizmin sosial və ünsiyyət simptomlarından əvvəl ola bilər və bu məlumatlar diqqətin necə bölüşdürülməsi ilə bağlı çox erkən beyin fərqlərinin həm sensor, həm də sosial cəhətdən proqnozlaşdıra biləcəyini göstərən nəzəriyyəni dəstəkləyir. Başqa sözlə, ətrafdakı kənar duyğulara daha çox diqqət sosial işarələrə diqqət yetirməyi çətinləşdirə bilər və bu diqqət fərqi həqiqətən həyatın ilk ilində və ondan sonrakı dövrdə beynin necə inkişaf etdiyinə təsir göstərir”.

Mənbə: AZƏRTAC

Məqaləyə emosiya bildir:
17 gün əvvəl
403 dəfə oxundu
ilk.az-çılar nə deyir?
Fikirlər (0)
Oxşar yazılar
Şuşada bayram namazı qılınıb
İşğaldan azad olunmuş Şuşa şəhərində Qurban bayramı ilə əlaqədar bayramı namazı...
  • 1 saat əvvəl
  • 17
Samuxda yabanı halda bitən 3 tondan çox çətənə məhv edilib
Samuxda yabanı halda bitən 3 ton 100 kq çətənə bitkisi məhv edilib.ILK.AZ Azərtac-a...
  • 2 saat əvvəl
  • 29
Sunak: Ukraynada sülh Kiyev üçün məqbul şərtlərlə bərqərar edilməlidir
“Ukraynada “davamlı sülh”ün bərqərar olması Kiyev üçün məqbul şərtlərlə baş...
  • 3 saat əvvəl
  • 35
Tramp: ABŞ üçüncü dünya müharibəsi riskindən xilas olmalıdır
“Amerika Birləşmiş Ştatları yeni qlobal silahlı münaqişəyə cəlb olunmaq riski...
  • 4 saat əvvəl
  • 45
TDT: geosiyasi reallıqlar və qlobal kataklizmlər fonunda yeni strateji hədəflərə doğru
Xəbər verdiyimiz kimi, iyunun 15-də Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) təşkilatçılığı...
  • 7 saat əvvəl
  • 58
15 iyun tariximizin ən parlaq səhifələrindən biridir
15 İyun - Milli Qurtuluş Günü Ümummilli Liderin adı il bağlı olan tarixi gündür....
  • 8 saat əvvəl
  • 60